GX-1 (reprise)

In 1973 introduceerde Yamaha de GX-1, een polyfone analoge synthesizer. Het instrument was met name bedoeld als experiment en fungeerde als blauwdruk voor latere consumentenvarianten. Er werden slechts zeven of acht exemplaren gemaakt, die volgens het Synthmuseum voor het gigantische bedrag van 60.000 dollar werden aanschaft door andere Keith Emerson, Led Zeppelins John Paul Jones en Stevie Wonder (die de GX-1 gebruikte voor 'Journey Through the Secret Life of Plants' uit 1979, een van de meest rare albums in zijn oeuvre).

Rick van der Linden (1946-2006) kwam midden jaren zeventig in contact met de GX-1. Hij vond het een machtig instrument en was bijzonder gefascineerd door de vele mogelijkheden en de warme klank van het apparaat. Zijn experimenten met de GX-1 resulteerden in 1977 in het album 'GX 1', dat volledig was ingespeeld met deze synthesizer. De lp bevat negen tracks, die, zeker voor die tijd, behoorlijk innovatief klinken. Ricks klassieke achtergrond hoor je terug in elektronische versies van twee Bach-composities ('Double Flute X 2' en 'Bachatel'). Deze nummers zijn geinig (wel wat saai na een paar minuten), maar zoiets was natuurlijk al eerder gedaan door bijvoorbeeld Wendy Carlos. Leuker wordt het wanneer hij in de weer gaat met ritmes, zwierige Rick Wakeman-achtige solo's en springerige geluidseffecten. 'Wizzard (sic!) Dance' komt overigens mede uit de pen van Kayak-mastermind Ton Scherpenzeel.

'GX 1' was redelijk succesvol, maar helaas zou het bij dit ene synthesizer-album blijven (hoewel de GX-1 ook te horen is op de lp 'Ekseption '78' en de soundtrack 'Night of Doom', oftewel 'Nacht zonder zegen' uit eveneens 1978 - heeft iemand toevallig een rip?). Eind jaren zeventig richtte Van der Linden met Rein van den Broek het symfonische project 'Cum Laude' op, waarbij hij zich enthousiast stortte op het kerkorgel. Jammer, want volgens mij is 'GX 1' samen met Johan Timmans 'Trip into the body' en Ad Vissers 'Sobriëtas' een sleutelalbum in de Nederlandse elektronische muziek. De lp is helaas nooit op cd verschenen - luister daarom naar een alleszins acceptabele vinyl-rip (320 kbps vbr, 69 MB, inclusief nostalgisch gekraak en geknetter).

peter Maandag 29 December 2008 at 11:26 pm | | elektronisch

drie reacties

Prachtige plaat die ik al sinds 1977 in mijn bezit heb en nog steeds met veel plezier draai. Een goede gedigitaliseerde uitvoering ervan is overigens te bestellen via http://www.fonos.nl

Vignoble @ Co., (E-mail ) (URL) - 03-01-’09 02:00

Nou had de GX-1 wel een aanzienlijk bezwaar, hij is nogal groot en niet zo geschikt voor on the road. Dat is een kerkorgel ook niet (geef ik toe), maar die is vaak dan wel weer aanwezig in een kerk.
Dit is een fraai verhaal over de bulkiness: http://www.soundonsound.com/sos/feb00/ar..

yak, (URL) - 06-01-’09 11:28

Rick heeft verder de GX1 benut voor de groep Mistral en bij o.a. Dee Dee. De GX1 is ook goed te horen op de lp Variations met Catalin Tircolea alsmede de lp’s Wild Connections met Jack Lancaster en de Skinningrove Bay sessions. Als gast heeft hij de GX1 bespeelt met Earth & Fire, Kayak, Ton Scherpenzeel en Astrid Nijgh. Mogelijk ook bij Amii Stewart en de groep Fantastique. Er bestaat ook nog een uitgave van de lp GX1 zonder de ritmebox, maar met slagwerk van Max Werner. De GX2 werd gebruikt o.a. als gast op de lp van Sandra Reemer en voor Rick’s orgel cursus. Voor wat betreft het gebruik van een kerkorgel: Rick tourde er nog in 2003 mee, uniek.

Peter van den Berg, (E-mail ) - 14-05-’09 00:08
(optioneel veld)
(optioneel veld)
Om geautomatiseerde spam te voorkomen, vraag ik je vriendelijk om de volgende vraag te beantwoorden.
Persoonlijke info onthouden?
Kleine lettertjes: Alle HTML-tags behalve <b> en <i> zullen uit je reactie worden verwijderd. Je maakt links door gewoon een URL of e-mailadres in te typen.